Uitblinken

Dit jaar verscheen het boek Uitblinkers van Malcolm Gladwell. Dit boek – dat ik iedereen aan kan raden – gaat over waarom sommige mensen succes hebben en andere niet.

Studenten die succes hebben, hebben dat niet te danken aan een extreem hoog IQ. Sterker nog, een grote groep van hoogbegaafden die over een lange reeks van jaren wordt gevolgd, levert uiteindelijk veel minder succesvolle mensen op dan van te voren verwacht.

Veel belangrijker dan het IQ blijkt de combinatie te zijn van het krijgen van kansen, sociale vaardigheden en doorzettingsvermogen. Neem nu het succes van Bill Gates. Veel mensen denken dat Bil Gates zo goed is omdat hij zo slim is. Maar dat is maar een gedeeltelijke verklaring van zijn succes. Veel belangrijk is geweest dat hij al eind jaren zestig op school de kans kreeg om te programmeren op de computer die zijn school had gekocht, in een tijd waarin nog geen enkele school een computer had. En hij werd nog beter omdat hij als vijftienjarige ’s nachts tussen drie en zes – zonder het zijn ouders te zeggen- op een vrije computer van de universiteit programma’s schreef. Jaren later zei de moeder van Gates: “We vroegen ons steeds af waarom hij ’s ochtend zo moeilijk uit bed kon komen”. Gates programmeerde jarenlang op allerlei computers in een tijd dat computers nog uitermate schaars waren. Hij kreeg kansen en hij benutte ze ook.

Nobelprijswinnaars komen van allerlei universiteiten en opleidingen. Het is een misverstand om te denken dat alleen de topinstituten Nobelprijswinnaars afleveren. Selecteren op IQ is namelijk niet het enige wat er toe doet. Het gaat er in de eerste plaats om goed onderwijs te geven en vervolgens om kansen te bieden aan studenten om zich verder te ontwikkelen.

De Inspectie van het Onderwijs geeft aan dat het Nederlandse hoger onderwijs gemiddeld genomen van voldoende kwaliteit is. Maar tegelijkertijd geeft de Inspectie aan dat er weinig excellente opleidingen zijn. Dat beeld sluit aan op het algemene beeld van de Nederlandse studenten: het gemiddelde vaardigheidsniveau is hoog, maar met het totaal aan excellerende studenten behoren we niet tot de mondiale top.

Onze toekomst ligt in de verdere ontwikkeling van onze samenleving in de richting van een kenniseconomie. Als we daar in Nederland iets aan willen doen, vraagt dat om een stevige impuls in de financiering van onderwijs en onderzoek bij de hogescholen. De KIA-coalitie, die bestaat uit ongeveer dertig belangrijke partijen die kennis en innovatie ondersteunen, publiceerde onlangs de Kennis en Innovatie Agenda.

Daarin geven die partijen aan dat het nieuwe kabinet de investeringen in kennis en innovatie met tenminste 4,5 miljard euro moeten laten toenemen.

Ook het rapport van de Commissie Veerman pleit voor meer investeringen in onderzoek en het vergroten van kansen voor alle talenten. De bevindingen van Veerman worden breed gedragen door het hoger onderwijs, de bonden en het bedrijfsleven.

Het is te hopen dat een nieuw kabinet die signalen oppakt en durft te investeren in de toekomst van Nederland.

De Hanzehogeschool Groningen wil investeren in de toekomst door de getalenteerde student meer aandacht en meer kansen geven. We hebben daarom vorig jaar plannen gemaakt voor een programma voor excellente studenten. Als eerste hogeschool hebben we daar een subsidie van 2,4 miljoen euro voor gekregen. Dit hogeschooljaar gaan we van start met het Hanze Honours College; ruim veertig excellentieprogramma’s waarin studenten kunnen uitblinken en kunnen excelleren. Zo creëren we een ambitieuze studiecultuur en maken we het mogelijk dat er excellente professionals op de arbeidsmarkt komen. Mensen met niet alleen intellectuele gaven, maar ook met een mix aan begaafdheden op terreinen als ondernemerschap, creativiteit of sociale competenties.

Excellente studenten hebben we nodig, willen we met Nederland weer terugkeren in de wereldtop van kennis en innovatielanden. Net zoals Bill Gates moeten studenten daarom kansen krijgen. De Hanzehogeschool Groningen biedt die kansen.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *