Bied angsthazen van het digi-tijdperk geen forum

Anonieme bellers en briefschrijvers zijn vanouds de schaduwen van politici, ondernemers en allen die hun nek uit durven steken. Bang uitgevallen mailers kunnen daar wel bij. Nieuw is dat een VVD-fractievoorzitter schrijft lid te willen worden van een fanclub als die voor de onder pseudoniem reagerende ‘Stef’ wordt opgericht.

Angstvalligen worden ondernemer noch politicus. In die beroepen moet men er immers tegen kunnen dat diensten en producten vatbaar zijn voor publieke kritiek. Slechte kwaliteit lokt negatieve reacties uit, die door on line consumentenbeoordelingen steeds eenvoudiger te geven zijn. In het webtijdperk wint de consument de macht, die de kiezer in democratische partijen en via verkiezingen al had.

Er is nog een overeenkomst. Evenals politiek bedrijven is ondernemen geen neutrale bezigheid. Ook de ondernemer (her)kent men aan waarden, zoals daar zijn transparantie, eerlijkheid en klantvriendelijkheid. In zijn boek ‘De Prooi’ over de ondergang van ABN-AMRO beschrijft Jeroen Smit dat treffend. Eind jaren ’90 stelt topman Jan Kalff een lijst met 10 waarden op die het hele concern ingestuurd wordt, als houvast voor het individueel handelen van elke medewerker. Zodra deze bankier-van-de-oude-stempel wordt vervangen door Rijkman Groenink, verdampt de lijst en het idee erachter. Het tijdperk van exhibitionistische zelfverrijking vangt aan. Met het bekende resultaat: de teloorgang van gedeelde waarden luidt het einde van de onderneming alszodanig in. Slechts met overheidsgeld, dat van u en mij, werden bank en bonussen overeind gehouden.

Toch goed dat de overheid er is. Zelfs voor de onverschrokken belijders van de vrije markt. Een groep die zich in het reactieformulier bij de in dit blog geplaatste columns veelvuldig roert. Met name de regulerende rol van de noordelijke overheid wordt er zeer eenzijdig negatief belicht. Wat opvalt is dat deze critici zelf geen columns schrijven, en veelal onder pseudoniem reageren. Zo werd de reactie van wethouder De Vries op mijn laatste column nog dezelfde dag als door een roedel wolven besprongen door de ‘Stefs’ van deze wereld.

Stef?! Achter zo’n naam kan bij wijze van spreken wel een ‘Piet’ schuil gaan. Hij/zij weet alles van wethouder De Vries maar geeft zichzelf niet bloot. Het hanteren van een schuilnaam in het publiek debat zou bescheiden moeten maken. Niets van dat alles. In een nergens op terug te voeren neerbuigende je-en-jou-toon, wordt wethouder De Vries voor de keuze gesteld om zijn fouten toe te geven of af te treden. ‘Stef’ is aanklager en rechter tegelijk. Weinig heldhaftig. Toch zegt Joost van Keulen zich wel bij de fanclub van zo´n type aan te willen sluiten.

Persoonlijk ben ik van mening dat linkse partijen te statelijk denken. En te zeer geneigd zijn tot kritiekloze oversubsidiëring. In de kern deel ik dat met ‘alias-Stef’. Bijvoorbeeld van het Groninger Museum-beleid van Kees van Twist publiceerde ik die mening en publique. Open, met naam en toenaam en respectvol. Alleen op basis van die waarden is debat vrij, en maakt het in de kern democratisch samenleven mogelijk.

Ook voor het nieuwe jaar gun ik de ‘Stef´s’ van deze wereld geen fanclub; daarentegen een ieder wel een waardenvol 2011.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *