Met een proefberekening voor kwijtschelding van gemeentelijke belastingen zie je in een paar minuten of je in aanmerking komt voor kwijtschelding, nog vóór je een officiële aanvraag doet. Veel gemeenten bieden zo’n rekentool aan op hun website. Je vult je inkomen, vermogen en vaste lasten in, en de tool geeft meteen een indicatie terug. Dat scheelt je een hoop onzekerheid.

Hoe werkt een proefberekening kwijtschelding gemeentelijke belastingen?

De berekening volgt de regels die de Rijksoverheid heeft vastgesteld. Gemeenten mogen kwijtschelding verlenen als je betalingscapaciteit nul is. Dat wil zeggen: als je netto-inkomen na aftrek van je noodzakelijke kosten van bestaan niets overblijft om de aanslag mee te betalen. De proefberekening rekent dat voor je uit aan de hand van een paar vaste stappen:

  • Je vult je netto-inkomen in (loon, uitkering, pensioen of combinatie daarvan).
  • Je geeft je vermogen op (spaargeld, bezittingen). Heb je meer vermogen dan de vrijgestelde grens, dan kom je meestal niet in aanmerking.
  • De tool trekt de bijstandsnorm voor jouw situatie af van je inkomen. Die norm hangt af van of je alleen woont, samenwoont of een gezin hebt.
  • Het bedrag dat overblijft heet je betalingscapaciteit. Is dat nul of lager, dan is kwijtschelding in principe mogelijk.

Het resultaat van de proefberekening is altijd een indicatie, geen garantie. De definitieve beoordeling doet de gemeente zelf, op basis van je volledige aanvraag en de officiële gegevens.

Voorbeeld: wat telt de berekening mee?

Stel: je hebt een netto-inkomen van 1.100 euro per maand en je woont alleen. De bijstandsnorm voor een alleenstaande ligt (naar schatting rond 2026) op ongeveer 70 procent van het netto minimumloon. Als je inkomen dicht bij of onder die norm zit, en je hebt weinig of geen spaargeld, is je betalingscapaciteit al snel nul. De proefberekening maakt precies die vergelijking zichtbaar.

Heb je een partner of kinderen, dan geldt een andere norm. De tool vraagt daarnaar en past de berekening automatisch aan. Ook woonkosten worden soms meegenomen, afhankelijk van de gemeente.

Waar vind je de rekentool?

De meeste gemeenten plaatsen de proefberekening op hun eigen website, vaak op de pagina over gemeentelijke belastingen of kwijtschelding. Sommige gemeenten werken samen met een gemeenschappelijke belastingdienst, zoals SVHW, Avalex of Cocensus. In dat geval vind je de tool op de website van die samenwerkingsorganisatie, niet op de gemeentelijke website. Zoek op de naam van je gemeente plus “kwijtschelding proefberekening” om snel de juiste pagina te vinden.

Kun je de tool niet vinden? Bel dan de afdeling belastingen van je gemeente. Zij kunnen je ook telefonisch door de berekening heen helpen of je doorverwijzen naar een inkomensloket of sociale dienst.

Wat zijn de valkuilen bij de proefberekening?

Een veelgemaakte fout is het invullen van het bruto-inkomen in plaats van het netto-inkomen. De berekening gaat altijd uit van wat je netto ontvangt, dus na belasting en premies. Vul je bruto in, dan wijst de tool kwijtschelding ten onrechte af.

Let ook op je vermogen. Veel mensen weten niet dat ook de waarde van een auto (boven een bepaalde grens) of een tweede bankrekening meetelt. Heb je spaargeld boven de vrijgestelde grens, dan wijst de proefberekening je aanvraag waarschijnlijk af, ook als je inkomen laag is. Die vrijgestelde grens verschilt per gemeente, maar ligt voor een alleenstaande doorgaans in de orde van enkele honderden euro’s tot maximaal een paar duizend euro (check dit bij je eigen gemeente, want de bedragen kunnen jaarlijks worden aangepast).

Een derde punt: de proefberekening kijkt naar je situatie op dit moment. Heb je net je baan verloren of is je inkomen recent gedaald, vul dan je huidige situatie in en niet je inkomen van een paar maanden geleden.

Van proefberekening naar officiële aanvraag

Wijst de proefberekening uit dat je waarschijnlijk in aanmerking komt? Dien dan zo snel mogelijk een officiële aanvraag in bij je gemeente. Dat doe je doorgaans digitaal via de gemeentewebsite, soms ook op papier. Houd loonstrookjes, bankafschriften en een overzicht van je spaargeld bij de hand. De gemeente controleert je gegevens en koppelt je aanvraag soms automatisch aan de Basisregistratie Inkomen van de Belastingdienst.

Valt het resultaat van de proefberekening net buiten de grens, dan is het toch de moeite waard om advies te vragen bij een schuldhulpverlener of het gemeentelijk loket. Soms zijn er andere regelingen, zoals een betalingsregeling of een bijdrage vanuit een sociaal fonds, die wel passen bij jouw situatie.